گفتند : « لاتخف » حتى بر فرض اين‌كه داستان حقيقى باشد طبق نظر اهل سنت تقديرى در جمله است ؛ قاضى عبدالجبار معتزلى مىگويد : « در كلام محذوفى وجود دارد به اين صورت كه داود عليه السلام » گفت : « ( اگر راست بگويى ) به تو ظلم كرده است . » علماى شيعه نيز اين نظر را تأييد كرده‌اند . « 1 » اما دليل استغفار داود عليه السلام گناه و خطا نبود ، بلكه طبق نظر علامه طباطبايى به دليل ترك اولى بوده ، زيرا داود عليه السلام به خاطر خود از آنها ترسيد ، پس گفتند : « لاتخف » يا طبق رأى آيت اللَّه سبحانى استغفار داود به دليل حكم كردن قبل از شنيدن سخن طرفين اتهام بوده است . « 2 » اما شيخ حر عاملى مىگويد : به طور كلى از آنجا كه انبياء و ائمه عليهم السلام همه اوقاتشان غرق در مشاهده الهى و تلاش در عبادت خدا است ، به خاطر كارهاى عادى زندگى مثل خوردن و خوابيدن و . . . هم استغفار مىكنند . « 3 » اما علت آوردن جمله : « لا تتبع الهوى » هشدار به ديگران است ، و گرنه داود عليه السلام پيامبر خدا است و به حق داورى مىكند ، اما عصمت دليل بر داشتن امر و نهى نيست ، زيرا اختيار - حتى براى پيامبران - در همه حال باقى است . « 4 » 3 . اسرائيليات ، سردمداران و راويان آن : علماى يهود چون كعب الاخبار ، وهب بن منبه و عبداللَّه بن سلام - كه مايه نفاق و نشر اسرائيليات بودند - در اسناد روايات كافى نيستند و كلينى از روايت از آنان خوددارى كرده است . در حالى كه اين افراد عقايد بسيارى از صحابه و تابعين مثل ابوهريره ، ملك بن عبدالعزيز ، مقاتل بن سليمان و . . . را تحت تأثير قرار داده‌اند و كتب معتبر اهل سنت پر از خرافات و افسانه‌هاى اين افراد است . ابوريه دربارهء كعب الاحبار مىگويد : او مزوّرانه اظهار اسلام نمود در حالى كه

--> ( 1 ) . تنزيه القرآن عن المطاعن ، القاضى عبد الجبار ، ص 358 . ( 2 ) . مفاهيم القرآن ، السبحانى ، ج 5 ، ص 82 . ( 3 ) . الجواهر السنية فى الاحاديث القدسية ، ص 83 . ( 4 ) . الميزان ، ج 17 ، ص 198 .